Przy ulicy Głównej w Szczawnicy, na ścianach budynku „Halka”, powstaje wyjątkowe dzieło, które już teraz wzbudza ciekawość mieszkańców i turystów. Autorem muralu jest Arkadiusz Andrejkow — znany w całej Polsce artysta z Sanoka, który słynie z niepowtarzalnego stylu i umiejętności ożywiania archiwalnych fotografii w przestrzeni publicznej.
„W tamtym roku otrzymałem propozycję od burmistrza Szczawnicy wykonania muralu na budynku ‘Halka’. Przez okres zimowy i wiosenny przygotowaliśmy projekt na podstawie starych fotografii dawnych mieszkańców Szczawnicy. Burmistrz wskazał ważne dla Szczawnicy postaci które powinny się znaleźć na muralu” — opowiada artysta.
Mural powstaje na dwóch ścianach, z których każda ma ponad 30 metrów długości i około 3,5 metra wysokości. To imponująca powierzchnia, na której Arkadiusz Andrejkow umieści aż siedem postaci — odmalowanych z dużą dbałością o szczegóły, w oparciu o autentyczne zdjęcia.
„Wybraliśmy postaci charakterystyczne dla Szczawnicy, ważne punkty turystyczne i dodaliśmy elementy unowocześniające” — zdradza twórca.
Zagadka dla Czytelników
Artysta ujawnia, że wśród sportretowanych osób są m.in. twórca uzdrowiska oraz znany szczawnicki twórca. Kim są pozostałe postacie, które znajdą się na muralu? W sumie będzie ich siedem. Ich tożsamości nie zdradzamy — zachęcamy, aby spróbować odgadnąć, patrząc na kolejne etapy prac przy „Halce”.
Praca od świtu do zmierzchu
Andrejkow rozpoczął malowanie w ubiegłą środę i od tamtej pory pracuje codziennie po 10–12 godzin.
„Praca jest uzależniona od warunków pogodowych — jeśli na jednej ścianie jest mocne słońce, przenoszę się na drugą” — tłumaczy. W przerwach stara się choć na chwilę nacieszyć urokami Pienin, zwłaszcza Przełomem Dunajca choć przyznaje, że czas na zwiedzanie jest mocno ograniczony.
To efekt wprowadzonej przez samorząd Szczawnicy w 2022 roku uchwały krajobrazowej.
Pytany o najtrudniejszy dotychczas do namalowania element wskazuje na jeden, ale od razu dodaje że ten fragment muralu jest już prawie ukończony. Mural powstaje farbami do elewacji, a tłem pozostaje obecny kolor ścian, co wymaga od artysty dodatkowych zabiegów, aby całość była spójna. Firma poligraficzna zajmuje się też wyklejaniem okien, by harmonizowały z kolorystyką dzieła.
Planowany finał
Jeśli pogoda dopisze, mural powinien być gotowy po 20 sierpnia. Dzieło ma szansę stać się nową atrakcją miasta, łączącą w sobie historię Szczawnicy, pamięć o jej mieszkańcach i współczesną sztukę uliczną.
Arkadiusz Andrejkow — sylwetka artysty
Arkadiusz Stanisław Andrejkow (ur. 9 maja 1985 r. w Sanoku) – artysta malarz, specjalizujący się w malarstwie street art i graffiti. W latach 2005–2008 studiował w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej im. Jana Grodka w Sanoku, gdzie uzyskał tytuł licencjata. Następnie kontynuował naukę na Uniwersytecie Rzeszowskim, w latach 2008–2010, kończąc studia magisterskie w pracowni malarstwa profesorów Marka Pokrywki i Antoniego Nikla na Wydziale Sztuki.
Od początku swojej twórczości Andrejkow eksperymentował z formą i przestrzenią, łącząc tradycyjne malarstwo z elementami street artu. Wykonuje murale oraz charakterystyczne „drewnale” i „deskale” – obrazy na starych drewnianych powierzchniach, często wpisane w krajobraz wiejski. Jego prace prezentowano na licznych wystawach indywidualnych i zbiorowych w Polsce, m.in. w BWA w Sanoku, Krośnie, Zamościu, Przemyślu, a także podczas festiwalu World Urban Art w Bydgoszczy. Do jego ważniejszych projektów należy cykl „Cichy memoriał”, poświęcony pamięci o przeszłości i dawnych mieszkańcach wsi.
Andrejkow jest również autorem wielu realizacji w przestrzeni publicznej, w tym wizerunku Tadeusza Nalepy w Rzeszowie (2016), muralu poświęconego pilotowi Ludwikowi Krempie w Sanoku (2018) czy przedstawienia Teofila Ociepki (2022) i Wandy Szkulmowskiej (2023) w ramach festiwalu World Urban Art.
Od 2017 roku zrealizował ponad 160 takich prac, a liczba wszystkich jego murali przekroczyła już 300. Jego twórczość charakteryzuje się subtelnym łączeniem dawnego z nowym, przy zachowaniu szacunku dla historii i lokalnej tożsamości.
Jego działalność artystyczna była wielokrotnie doceniana. Zdobył m.in. II miejsce w I Międzynarodowym Konkursie Malarskim Modessqe (2013), otrzymał stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2017), Nagrodę Miasta Sanoka w dziedzinie Kultura i Sztuka (2018), stypendium Marszałka Województwa Podkarpackiego (2019), a w 2020 roku zwyciężył w konkursie „Nieprzeciętni” Programu Czwórka Polskiego Radia. Został też laureatem konkursu Ambasador Wschodu w kategorii „Projekt” za „Cichy memoriał”.
W uznaniu zasług w kultywowaniu pamięci historycznej odznaczono go Medalem „Pro Patria” (2020), a w 2024 roku – Srebrnym Krzyżem Zasługi przyznanym przez Prezydenta RP za dokumentowanie prawdy o Polakach ratujących Żydów w czasie II wojny światowej. W 2022 był ambasadorem województwa podkarpackiego na Expo w Dubaju.
